دنیای بدون دام چطور خواهد بود؟
رستم عبداللهی |
۲۵ فروردین ۱۳۹۷

به منوی غذایی صبحانه، نهار، شام و میان وعده های خود نگاه کنید؟ چندتا از خوراکی هایی موجود در بین آنها از فراورده های دامی هستند؟ به لباس و فرش و زیرانداز خود نگاه کنید آیا فراورده های دامی در انها به کار رفته است؟ به این هم فکر کنید جهان حدود ۸ میلیارد نفری را بدون فراورده های دامی چطور باید تغذیه کرد؟ غذاهای با منشاء حیوانی در حال حاضر حدود ۲۴ درصد انرژی، ۴۸ درصد پروتئین، ۲۳ تا ۱۰۰ درصد اسیدهای چرب ضروری و ۳۴ تا ۶۷ درصد اسید آمینه های ضروری موجود در سبد غذایی مردم کشور آمریکا را تامین می کنند. در صنعت دامپروری کشور آمریکا ۱٫۶ میلیون نفر مشغول به کار بوده و سالانه از طریق این صنعت ۳۱٫۸ میلیون دلار درآمد صادراتی دارند. دام ها بیش از ۴۳٫۲ میلیون کیلوگرم از ضایعات غذایی انسان و فراورده های فرعی تولید الیاف را به غذا برای انسان، حیوانات خانگی، فراورده های صنعتی و ۴ میلیارد کیلوگرم کود نیتروژنه تولید می کنند (White & Hall, 2017). بیش از ۵۰ درصد کلسیم، ویتامین های A، B12 و D؛ کولین و ریبو فلاوین از فراودرهای دامی بدست می­آیند.

حیوانات نه تنها گوشت و شیر تولید می کنند بلکه فراوردهای فرعی دامی در تولید چسب، سرامیک، لوازم آرایشی، کود، میکروب ها، نبات، تصفیه شکر، نساجی، اثاثیه و لوازم داخلی منزل، فیلم های عکاسی، پماد، کاغذ، لوله های قلب و غیره بکار میروند.

برخی معتقدند دام ها به ویژه دام های سینگین مانند گاو شیری و خوک رقیب انسان در مصرف تولیدات گیاهی هستند. امروزه ۴۰ درصد از تمام غذای تولید شده بعنوان خوراک دام مصرف می شودو پیش بینی می شود این مقدار در سال ۲۰۵۰ به ۶۰ درصد خواهد رسید (FAO, 2013a). با این حال باید توجه داشت خوراک دام های سنگین و سبک به دلیل اینکه بیشتراز علوفه و ترکیبات خشبی و همچنین ضایعات کارخانه های آرد، شکرو صنایع غذایی و کشتارگاهها هستند که برای انسان قابل مصرف نیستند نسبت به خوراک طیور سهم کمتری از غذاهای قابل مصرف برای انسان را تشکیل می دهند.  از طرفی همه زمین های که برای چرا و کاشت علوفه دام استفاده می شوند برای کاشت گیاهان قابل مصرف برای انسان، مناسب نیستند.

Dogs with choice of food diet

به دلیل اینکه حیوانات منبع اصلی تولید گازهای گلخانه ای هستند، پیشنهاد شده است کاهش کشاورزی مبتنی بر دامپروری و همچنین کاهش مصرف تولیدات دامی ممکن است گازهای گلخانه ای را کاهش داده و امنیت غذایی ایجاد کند. نتایج تحقیق دیگری نشان داد با حذف دام ها و کشاورزی مبتنی بر زراعت حدود ۲۳ درصد غذای بیشتری تولید خواهد شد اما نقصان خوراکی های ضروری وجود خواهد داشت. White و Hall (2017) با شبیه سازی سیستم بدون دام نشان دادند، مقدار گازهای گلخانه ای در این سیستم ۲۸ درصد کاهش خواهد یافت اما از نظر تولید مواد غذایی ضروری مورد نیاز بدن انسان مشکلات عدیده ای به وجود خواهد آمد. به طور کلی جیره­های گیاه­خواری حاوی انرژی بیشتری بودند ولی نسبت به جیرهای ترکیبی فراوردهای دامی و گیاهی از نظر تامین اجزای ضروری مواد غذایی محدودیت های بیشتری داشتند.

برخی فیلسوفان مانند Singer (1975) و Regan (1983) کتاب هایی در مورد حقوق حیوانات نوشته اند و معتقدند حیوانات باید آزاد شوند و نتیجه گیری کلی آنها این بوده که انسان ها گیاهخوار آفریده شده اند و باید گیاه خوار بمانند. البته شواهد زیادی مانند ساختار دندان، توانایی کبدی و بویایی انسان وجود دارند که نشان از ان است انسان ها همه چیزخوار آفریده شده اند.

جواب این سوال که جهان بدون دام و طیور به چه صورتی خواهد بود؟ خیلی ساده این است که آن جهان گرسنه، سرد و خسته خواهد بود. با این حال میتوان بحث کرد که بدون دام و طیور جهان گرسنه نخواهد ماند چرا که انسان میتواند از غلات، میوه ها و سبزیجات تغذیه کند. جهان بدون دام و طیور سرد نخواهد بود زیرا که الیاف و لباس های سنتزی، مبتنی بر گیاهان وجود دارند و همچنین خسته نخواهد شد چرا که به جای حیوانات در کارهای کاشت، داشت و برداشت امروز روش های مکانیکی کاشت، داشت و برداشت استفاده می شوند. برای کشورهایی که توسعه یافته اند و به اندازه کافی زمین قابل کشت و به فناورهای مدرن دسترسی دارند مصداق دارد ولی در مناطق محروم و توسعه نیافته جهان هنوز نیاز است تا از حیوانات برای برطرف کردن نیازهایشان استفاده شود و اقتصاد ساکنان این مناطق به پرورش دام وابسته است.

مدافعان حقوق حیوانات بر این باورند که با گیاه خوار شدن انسان ها، تعداد کمتری حیوان کشته می شوند در حالی که نتایج تحقیقی نشان دادند تعداد حیوانی که در اثر اختصاص زمین های زراعی به کشت غلات، لوبیا، نخودفرنگی کشته می شوند بیشتر از تعداد حیوان گیاه خواری است که برای غذای انسان کشته خواهد شد (Davis, 2003).

آیا ما از نظر اخلاقی مجبوریم که بدون دام ها زندگی کنیم؟ به دو دلیل ما مجبور نیستیم: ۱) تعداد دامی که در اثر کشاورزی مبتنی بر زراعت کشته می شوند بیشتر از زمانی خواهد بود که کشاورزی مبتنی بر هر دو زراعت و دام باشد. به عنوان مثال  Davis (2003) گزارش کرد با کشاورزی برای تولید یک جیره گیاه خوراری حداقل ۱۵ حیوان مزرعه ای در هر هکتار از بین خواهد رفت در حالی که با کشاورزی برای تولید علوفه های مرتعی ۷٫۵ حیوان به ازای هر هکتار از بین می روند. ۲) دلیل دوم بیشتر دلیل فلسفی است. Wise (2004) موانع مختلفی را برای ترویج گیاه خواری نامبرد که شامل:  الف: موانع فیزیکی. هر سال بیش از ۳۰ میلیارد حیوان برای تولید غذا سالانه کشتار میشوند. ب) اقتصادی. صنعت دام از تولید تا فراوری و بازار سالانه بیش از صدها میلیارد دلار سرمایه است. ج) سیاسی: به دلایل اقتصادی و قدرت سیاسی پرورش دهندگان دام ها حذف دام ها غیر ممکن است. د) مذهب. در دین اسلام و مسیحیت ذکر شده است که حیوانات برای ارائه خدمت و غذا به انسان آفریده شده اند. ه ) قانونی. از نظر قانون جهان فیزیکی به دو بخش اشیاء و انسان تقسیم بندی شده است و بنابراین اگر حیوانات انسان نیستند پس جزئ اشیاء هستند. و) فلسفی: اکثریت اعتقاد دارند غیرانسان ها فاقد شعور و توانایی ذهنی هستند، برای انسان آفریده شده اند و فلسفه خلقت جهان نیز همین است (Wise, 2004).

به هر حال با توجه به نظریات بالا جهان بدون دام قابل تصور نیست و اینچنین بحث هایی با زیادشدن جمعیت کره زمین و نیاز به غذای ادامه خواهد داشت. از طرفی متخصصان و محققان در زمینه دام و طیور امروزه تلاش می کنند تا راندمان مصرف خوراک را در دام و طیور افزایش دهند و همچنین به مسائل سلامتی و حقوق حیوانات نسبت به قبل توجه بیشتری شود.

Davis, S. L. (2008). What would the world be like without animals for food, fiber, and labor? Are we morally obligated to do without them?. Poultry science۸۷(۲), ۳۹۲-۳۹۴٫

White, R. R., & Hall, M. B. (2017). Nutritional and greenhouse gas impacts of removing animals from US agriculture. Proceedings of the National Academy of Sciences, 201707322.

Capper, J., Berger, L., Brashears, M., & Jensen, H. (2013). Animal feed vs. human food: Challenges and opportunities in sustaining animal agriculture toward 2050.

Wise, S. M. (2004). Animal rights, one step at a time.

Davis, S. L. (2003). The least harm principle may require that humans consume a diet containing large herbivores, not a vegan diet. Journal of Agricultural and Environmental Ethics۱۶(۴), ۳۸۷-۳۹۴٫

Singer, P. 1975. Animal Liberation. Random House, New York, NY.

 

Regan, T. 1996. The case for strong animals rights. Pages 34–۴۰ in Animal Rights: Opposing Viewpoints. D. Bender and B. Leone, ed. Greenhaven Press Inc., San Diego, CA.

 

https://www.forbes.com/sites/quora/2016/12/23/how-humans-evolved-to-be-natural-omnivores/#3a01f9327af5

 
avatar
4 Comment threads
2 Thread replies
0 Followers
 
Most reacted comment
Hottest comment thread
6 Comment authors
رستم عبدالهیمحمد قادرزادهمحمد قادرزادهامامقلیرستم عبداللهی Recent comment authors
جدیدترین قدیمی ترین بیشترین رای
Manzari
Manzari

Hi Dr. Abdollahi
As always I learned something new reading your post.
Nice work!
Thanks a lot

امامقلی
امامقلی

با سلام. ممنون از مطالب مفید. در آینده خوراک و پروتئین آزمایشگاهی جایگزین خواهد شد از حشرات هم همانطور که در پست قبلی قرار دادید استفاده خواهد ش .

محمد قادرزاده
محمد قادرزاده

سلام و عرض ادب نوع غذای مصرفی در جوامع مختلف تا حدودی به آگاهی و مسایل فرهنگی هم مرتبطه، مثلا برخی تحقیقات مستند رژیم غذایی گیاه خواری رو نسبت به گوشت خواری مخصوصا گوشت قرمز ترجیح میده و این رو دلیل جوانتر ماندن و کند شدن روند پیری بیولوژیکی ذکر میکنن، منتها، تصور دنیای بدون رژیم غذایی دامی و فراورده هاق لبنی هم یکنواخت و بدون تنوع بوده و هم به علت عدم تامین نیازهای کافی و کامل بدن انسان، انتظار شیوع بیماری ها نیز دور از ذهن نیست… نکته آخر جدیدا پستهای این وب سایت با ایمیل ارسال نمیشه… بیشتر

رستم عبدالهی
رستم عبدالهی

سلام اگر از طریق خبرنامه پایین صفحه عضو شدید باید ارسال بشه! لطفا دوباره عضو شوید.

محمد قادرزاده
محمد قادرزاده

با سلام و عرض ادب نوع جیره غذایی مصرفی انسان تا حدودی هم تحت تاثیر میزان آگاهی افراد در مورد اثرات نوع غذای مصرفی بر بدن، فرهنگ جوامع و تبلیغات شرکتهای مواد تولید کننده و فرآوری محصولات غذایی دامی و گیاهی هستش، مثلا برخی مستندات علمی به دلیل کند نمودن فرایند پیری بیولوژیک تاکید و تبلیغ بیشتری بر مصرف فراورده های گیاهی دارند!! منتها نمی توان منکر نقش فراورده های لبنی و دامی جهت رشد مطلوب کودکان و سلامت سالمندان شد، شاید ترکیب، نسبت مصرف هر دو جیره گیاهی و دامی بطور متناسب و شناخت اثرات سینرژیسم و آنتاگونیسم مواد… بیشتر